Tiểu đường thai kỳ – mối nguy hại cho cả mẹ và bé

Tiểu đường thai kỳ – mối nguy hại cho cả mẹ và bé

Như chúng ta đã biết, bệnh tiểu đường đang ngày một có xu hướng gia tăng. Đặc biệt ở phụ nữ đang mang thai, sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng cho cả mẹ và bé. Do đó, mẹ bầu nên có hiểu biết cụ thể về căn bệnh này, để có thể phòng tránh và có hướng điều trị khi không may mắc phải. Ở bài viết dưới đây, SIKAI sẽ hướng dẫn bạn tìm hiểu những khái niệm cơ bản nhất về bệnh tiểu đường thai kỳ, những nguy hiểm cho mẹ và thai nhi, cùng chế độ ăn uống và tập luyện để tránh những rủi ro đáng tiếc.

Tiểu đường thai kỳ - mối nguy hại cho cả mẹ và bé.

Thế nào là bệnh tiểu đường thai kỳ?

Tiểu đường thai kỳ, là tình trạng bệnh tiểu đường xảy ra khi chị em bước vào giai đoạn mang thai và thường chấm dứt sau khi em bé chào đời. Tuy nhiên, vẫn có một số trường hợp rủi ro phát triển thành bệnh tiểu đường tuýp 2 ở phụ nữ  đã từng mắc chứng bệnh tiểu đường thai kỳ.

Cũng giống như bệnh tiểu đường ở người bình thường, tiểu đường ở phụ nữ mang thai có mức đường huyết cơ thể luôn cao, khả năng sản xuất insulin của tuyến tụy bị hạn chế nên không thể chuyển hóa glucose thành năng lượng. Bệnh thường xuất hiện ở khoảng 5% phụ nữ mang thai và thường không gây ra triệu chứng gì đáng chú ý, chỉ một số ít người mắc bệnh có cảm giác khát nước liên tục và đi tiểu thường xuyên.

Nếu trong lần mang thai đầu tiên bị mắc bệnh tiểu đường thai kỳ thì nó sẽ trở lại trong lần mang thai tiếp theo.

Những lý do dễ gây nên bệnh là: ăn quá nhiều đồ ngọt, ăn thực phẩm dầu mỡ, nhu cầu thèm ăn, hút thuốc, huyết áp cao, lười vận động….

Những ai dễ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ?

Nếu nằm trong nhóm đối tượng sau, bạn nên cẩn trọng nguy cơ dễ mắc phải bệnh tiểu đường thai kỳ:

  • Đã từng mắc đái tháo đường trong kỳ mang thai trước.
  • Mang thai khi đã trên 35 tuổi.
  • Có tiền sử bị tăng đường huyết.
  • Tiển sử gia đình có người bị mắc tiểu đường tuýp 2.
  • Phụ nữ bị quá cân, béo phì cả trước và khi đang mang thai.
  • Có hội chứng buồng trứng đa nang, tiền sử sinh con to

Dấu hiệu nhận biết tiểu đường thai kỳ ở mẹ bầu

Vào khoảng tuần thứ 20 của thai kỳ, quá trình và hoạt động liên quan đến việc sản sinh insulin đều bị ảnh hưởng bởi nội tiết tố sinh sản. Vì vậy phụ nữ mang thai sẽ được chỉ định kiểm tra sàng lọc bệnh tiểu đường thai kỳ. Thời điểm xuất hiện bệnh thông thường từ tuần mang thai thứ 24 – 28.

Dấu hiệu nhận biết tiểu đường thai kỳ
Dấu hiệu nhận biết tiểu đường thai kỳ.

Nếu nhận thấy một số dấu hiệu sau đây, bạn nên sớm đi gặp bác sĩ để được kiểm tra về bệnh đái tháo đường:

  • Thường xuyên khát nước. Thức giấc giữa đêm để uống nước.
  • Có nhu cầu đi tiểu nhiều lần hơn so với các phụ nữ mang thai bình thường.
  • Nước tiểu có nhiều kiến bu.
  • Vùng kín bị nhiễm nấm và không thể làm vệ sinh sạch sẽ bằng các thuốc/kem xức chống khuẩn thông thường.
  • Các vết thương, trầy xước hoặc vết đau khó lành.
  • Sụt cân nặng và mệt mỏi, thiếu năng lượng và kiệt sức.

Tiểu đường thai kỳ nguy hại như thế nào đến sức khỏe của mẹ?

Bệnh tiểu đường ở phụ nữ có thai tuy không ảnh hưởng nhiều đến cuộc sống sinh hoạt trong thời kỳ mang thai nhưng lại gây nguy hiểm lớn lúc sắp sinh và ngay khi sinh. Cụ thể:

  • Tăng nguy cơ tiền sản giật, sản giật cao gấp 4 lần so với người bình thường.
  • Thai nhi to nên khi sinh dễ gây chấn thương cho mẹ như: gãy xương đòn, trật khớp….
  • Có nguy cơ bị băng huyết sau sinh.
  • Do thai to nên có tỉ lệ mổ lấy thai sẽ cao hơn sinh thường và những nguy cơ do phẫu thuật tăng.
  • Nguy hiểm hơn có thể xảy ra tình trạng sinh non, thai chết lưu, đa ối, vỡ ối gây nguy hiểm đến cả mẹ và bé.

Mẹ bị tiểu đường thai kỳ sẽ ảnh hưởng thế nào tới thai nhi?

Bên cạnh những mối nguy cho mẹ, tiểu đường thai kỳ cũng gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng đến sức khỏe của thai nhi. Bao gồm:

  • Gia tăng tỉ lệ dị dạng thai nhi: Thai nhi có nguy cơ cao bị các dị tật bẩm sinh, hay gặp ở hệ tiết niệu, hệ thần kinh và phổ biến nhất là bị tật tim mạch như thông liên nhĩ, thông liên nhất và đảo chỗ các mạch máu lớn,…
  • Thai to hoặc kém phát triển. Do mẹ bầu không kiểm soát tốt lượng đường trong máu nên sẽ làm tăng lượng đường ở cơ thể thai nhi.
  • Trẻ bị suy hô hấp cấp do insulin tăng làm phổi bị ảnh hưởng.
  • Trẻ sinh ra dễ bị rối loạn chuyển hóa như hạ canxi huyết, hạ đường huyết.
  • Tăng nguy cơ tỷ lệ tử vong chu sinh cao gấp 2-5 lần.

Sẽ phải làm gì khi bị tiểu đường thai kỳ? 

Sẽ phải làm gì khi bị tiểu đường thai kỳ?

Bệnh tiểu đường thai kỳ gây ra rất nhiều hậu quả nghiêm trọng cho cả mẹ và bé. Tuy nhiên nếu được phát hiện kịp thời và có những biện pháp kiểm soát tốt từ cả người bệnh và bác sỹ thì những rủi ro sẽ được giảm đi đáng kể, và mẹ bầu sẽ vẫn sinh ra những em bé hoàn toàn khỏe mạnh. Vậy chúng ta cần làm gì khi bị mắc bệnh tiểu đường thai kỳ?

Trước hết, phải thường xuyên theo dõi lượng đường trong máu. Kiểm tra lượng đường trong máu từ 4 -5 lần một ngày, thường là vào buổi sáng và sau bữa ăn, để chủ động theo dõi, phòng ngừa, kiểm soát hợp lý.

Dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sỹ. Bác sỹ sẽ dựa trên mức độ bệnh để kê đơn điều chỉnh lượng insulin trong cơ thể. Không được tự ý mua thuốc bên ngoài, có thể sẽ dẫn đến sảy thai và gây ra những hậu quả đáng tiếc.

làm gì để tránh bị tiểu đường thai kỳ

Để kiểm soát tốt đường huyết, quan trọng nhất là chế độ ăn uống, sinh hoạt và tập luyện của mẹ. Tổng năng lượng cần cung cấp là khoảng 30 kcal/kg/ngày. Các loại thực phẩm và đồ uống dành cho bà bầu mắc tiểu đường thai kỳ nên đa dạng, đủ tinh bột, vitamin và ít chất béo. Nên ăn 3 bữa nhỏ và 1 -3 bữa ăn nhẹ trong ngày. Mẹ bầu cũng nên ăn nhiều thức ăn giàu chất xơ như trái cây, rau xanh, ngũ cốc, gạo nguyên hạt, ngũ cốc, bánh mì. Không nên ăn các loại thực phẩm, đồ uống chứa đường.

tập luyện chống tiểu đường thai kỳ

Cùng với đó, hoạt động thể chất thường xuyên cũng sẽ giúp mẹ kiểm soát tốt lượng đường trong máu, nhờ tăng sử dụng glucose ở cơ và giảm đề kháng insulin. Mẹ nên lựa chọn các môn luyện tập nhẹ nhàng như đi bộ, thiền, yoga và duy trì ít nhất 30 phút mỗi ngày.

Chăm sóc sức khỏe mẹ bị tiểu đường thai kỳ sau sinh

Chăm sóc sức khỏe mẹ bị tiểu đường thai kỳ sau sinh

Sau sinh, mẹ bầu rối loạn đường huyết vẫn có thể nuôi con bằng sữa mẹ bình thường. Điều này sẽ giúp bạn giảm bớt cân nặng sau khi sinh và giảm được lượng đường trong máu.

Thông thường sau khi em bé chào đời, trong khoảng vài tuần, lượng đường trong cơ thể mẹ sẽ dần về mức ổn định. Tuy nhiên để đảm bảo sức khỏe của mẹ và bé, bạn đừng quên giữ chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, ngủ đủ giấc, giữ tinh thần luôn vui vẻ, thoải mái. Và đặc biệt nhớ kiểm tra lượng đường trong máu thường xuyên, ít nhất trong vài tuần đầu cho đến khi chắc chắn rằng đường huyết của bạn đã trở về mức bình thường nhé.

Hoài Phương (tổng hợp)



LIÊN HỆ TƯ VẤN